สิ่งที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมอบให้เป็นมรดกที่ล้ำค่ากับชาวพุทธ ก็คือ คำจริงทุกคำที่เป็นประโยชน์ทั้งพระธรรมและพระวินัย เพราะฉะนั้น ทุกคนถ้าเห็นคุณอย่างนี้ บูชาคุณด้วยความเป็นผู้ตรง ศึกษาพระธรรมให้เข้าใจ ประกาศคำสอนที่ถูกต้อง เพื่อให้คนอื่นได้มีโอกาสได้รู้ได้เข้าใจถูก ซึ่งจะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในชาติต่อๆ ไป ความฉลาดที่เป็นปัญญา ความฉลาดที่เป็นปัญญา ก็ต้องแยกระหว่างปัญญาทางโลกและทางธรรมก่อน ปัญญญาทางโลก ก็คือความฉลาดที่คิดเป็นเหตุเป็นผลความชำนาญในเรื่องราว…
หากมีความเพียร แต่ไม่มีปัญญา ก็เป็นความเพียรผิด ที่เพียรไปในทางอกุศลธรรมก็ได้ ที่สำคัญ คือจะต้องมีปัญญา ความเข้าใจถูก เห็นถูก เพราะอาศัยปัญญา ก็ทำให้มีความเพียรที่ถูกต้อง ที่เรียกว่า สัมมาวายามะ เพราะอาศัย สัมมาทิฏฐิ ที่เป็นความห็นถูก เป็นสำคัญ…
การฟังธรรมศึกษาพระธรรม ก็เพื่อเข้าใจถูกต้องว่า ธรรมะเป็นธรรมะ เกิดปรากฏแล้วดับไป ชั่วคราว ทุกอย่างปรากฏชั่วคราว ทางตา ทางหู ทางจมูก ทางลิ้น ทางกาย ทางใจ ชั่วคราวทั้งนั้น ทั้งหมดที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดง แต่ละหนึ่ง…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบำเพ็ญพระบารมีที่จะทรงตรัสรู้ธรรมตามความเป็นจริง เมื่อทรงตรัสรู้แล้วก็ทรงแสดงพระธรรม ๔๕ พรรษา เพื่อให้คนที่เกิดมาแล้วไม่รู้อะไรเลย ได้ค่อยๆ เริ่มเข้าใจ ค่อยๆ รู้ความจริงยิ่งขึ้น เพ่งพินิจ “ผู้ที่ไม่มีปัญญา ไม่มีความเพ่งพินิจ ย่อมไม่สามารถถึงพระนิพพานได้ แต่ผู้ที่มีปัญญา ความเพ่งพินิจ…
พระธรรมคำสอนของพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า ได้สืบต่อกันมาจนเป็นคัมภีร์พระไตรปิฎก ทั้ง 3 ปิฎก เป็นพระธรรมวินัยในพระพุทธศาสนา ที่ ตถาคตได้ตรัสรู้แล้ว ด้วยปัญญาอันยิ่ง ทำดวงตาให้เกิด ทำญาณให้เกิด ย่อมเป็นไปเพื่อความสงบ เพื่อความรู้ยิ่ง เพื่อความตรัสรู้ เพื่อนิพพาน.…
พราะยังมีอวิชชา จึงมีการกระทำที่เป็นบุญบ้าง เป็นบาปบ้าง ที่จะเป็นเหตุให้ได้รับผลที่ดี และไม่ดี ตามสมควรแก่เหตุ และยังเป็นเหตุให้กระทำกรรมต่อไป ซึ่งจะเป็นเหตุให้ได้รับผลต่อไปอีก ในสังสารวัฏฏ์ กิเลสเป็นสิ่งที่ละยาก และจะต้องมีปัญญา จึงละกิเลสได้ ถ้าปัญญาไม่เกิดก็ไม่มีทางดับกิเลส กิเลสในชีวิตประจำวัน ชีวิตประจำวันของบุคคลผู้ที่ยังเป็นปุถุชน หนาแน่นไปด้วยกิเลส ย่อมจะมีอกุศลเกิดขึ้นเป็นอย่างมาก เมื่ออกุศลเกิดจะไม่ปราศจากความไม่รู้ คืออวิชาเลย ซึ่งไม่ใช่เฉพาะในวันนี้ ในชาตินี้เท่านั้น แต่ว่าได้เป็นอย่างนี้มานานแล้วในสังสารวัฏฏ์…
อะไรก็ตามที่ไม่ตรงตามความเป็นจริง ไม่มีเหตุมีผล ย่อมไม่ใช่พระธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เพราะพระธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงตรัสรู้และทรงแสดงนั้น เป็นจริง เป็นวาจาสัจจะ และที่สำคัญ เป็นไปเพื่อความเข้าใจถูกเห็นถูกโดยตลอด เพื่อละความเห็นผิด ความไม่รู้และกิเลสทั้งหลาย โพธิสัตว์ คำว่า โพธิสัตว์ หมายถึง สัตว์ แปลว่า ผู้ข้อง โพธิ คือ การตรัสรู้…
ควรที่จะเห็นความเป็นประโยชน์อย่างยิ่งของการที่จะได้เข้าใจพระธรรม แต่ขอให้เป็นผู้ที่ไม่ประมาทในการฟังพระธรรม เพราะว่าเป็นคำของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งจะต้องไตร่ตรอง ศึกษา ครบถ้วน ในความถูกต้อง มิฉะนั้น ก็คลาดเคลื่อน ถ้าเข้าใจผิดไป ก็เป็นภัยอย่างยิ่ง ความหมายของคำว่าธรรมหรือธัมมะ คำว่า ธรรม…
พระพุทธศาสนา คือ คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ต่างจากทุกศาสนา เพราะเหตุว่า สอนให้เข้าใจสิ่งที่มีจริงตามความเป็นจริง ถ้าไม่ไตร่ตรอง ก็ยังหาไม่พบว่าแล้วอะไรจริง สิ่งที่มีจริงเดี๋ยวนี้เป็นอะไร นี่คือความลึกซึ้งอย่างยิ่งของแต่ละคำที่แสดงถึงสิ่งที่ละเอียด ที่พระองค์ทรงบำเพ็ญพระบารมี ที่จะได้ตรัสรู้ความจริง จากเวลาที่ยาวนานมาก กว่าจะได้รู้ทุกคำที่พระองค์ได้ตรัสไว้ดีแล้วให้เราได้เข้าใจ อนัตตาและสุญญตา คำสอนเรื่อง อนัตตา เป็นคำสอนที่ทำให้ศาสนาพุทธ แตกต่างจากศาสนาอื่นๆ ที่สอนให้ละชั่วทำดีกันทั้งนั้น ฉนั้นการทำความเข้าใจเรื่อง…
ขอเพียงเป็นผู้เห็นประโยชน์ของการเข้าใจธรรม ซึ่งก็หมายถึงสิ่งที่มีจริงอยู่ในขณะนี้ ซึ่งไม่เคยรู้มาก่อนเลยว่าเป็นธรรม เพราะในการฟังการศึกษาพระธรรมนั้น เป็นการศึกษาเพื่อให้เข้าใจสิ่งที่มีจริง ที่กำลังมีในขณะนี้จริง ๆ โดยไม่ไปติดที่ชื่อที่คำ ซึ่งตัวสภาพธรรมจริง ๆ กายในกายเป็นอย่างไร ต้องทราบก่อน ว่าทุกอย่างเป็นธรรม กายก็เป็นธรรม ขณะสัมผัส ที่กาย กระทบอ่อน หรือ แข็งลักษณะที่ อ่อน…