สิ่งที่ประเสริฐที่สุดที่พระพุทธองค์ทรงมอบให้พุทธบริษัท คือปัญญา ความเห็นถูกเข้าใจถูก ในความเป็นจริง โดยการแสดงธรรมที่พระองค์ทรงตรัสรู้ โดยประการต่างๆ และการที่จะได้สิ่งประเสริฐนั้นก็ต้องฟังต้องศึกษาพระธรรมที่พระพุทธองค์ทรงแสดงให้เข้าใจเท่านั้น ไม่ไปทำอย่างอื่น
สิ่งที่ควรให้ในฐานะที่รู้จักกัน
เกิดมาแล้วจะไม่มีพ่อแม่ พี่น้อง เพื่อนฝูงไม่ได้ แล้วเมื่อคบหาสมาคม ไม่ได้ทำอะไรหรือ หรือมีหน้าที่ที่ทำต่อกัน ในฐานะหน้าที่ต่างๆ กัน ถ้าเป็นเพื่อน ก็เป็นเพื่อนที่ดีต่อกัน กัลยาณมิตร เพื่อนที่ดี คือ หวังดี เพื่อนที่ดีไม่ใช่ตามใจเพื่อน แต่ว่าหวังดี และการหวังดีต่อเพื่อนตามกำลังของปัญญา ถ้ามีปัญญานิดหน่อย ก็หวังดีในทางโลกๆ ช่วยได้ ทำอะไรก็มาช่วยกันทำ แต่ถ้าหวังดีและเข้าใจธรรมะด้วย ความหวังดีนั้นก็เพื่อให้เขาได้เข้าใจธรรมะ และยังสามารถเกื้อกูลหวังดีทำความดีร่วมกันมากกว่าเพียงเข้าใจธรรมะเท่านั้น
หวังดีให้คนอื่นเป็นคนดี ต้องเป็นคนที่เห็นคุณ คือ ประโยชน์ของความดี ถ้าไม่เห็นประโยชน์ของความดี จะหวังดีให้คนอื่นเป็นคนดีด้วยไม่ได้ เพราะฉะนั้น ก่อนอื่นให้รู้จักตัวเอง เพราะว่า พระธรรมทั้งหมดทุกคำเปิดเผยสิ่งซึ่งถูกปกปิดไว้นานมาก แล้วก็ไม่มีใครสามารถที่จะเปิดให้เห็นสิ่งที่มีอยู่ในใจ นอกจากคำจากผู้ที่ได้ทรงตรัสรู้ คือพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เพราะฉะนั้น สิ่งที่หมักหมมมา แล้วก็สะสมมาก็มีในสังสารวัฏฏ์ แต่ชีวิตประจำวันนี้บ่งชัดว่าสะสมอะไรมามาก เพราะฉะนั้น ถ้าเราคิดถึงประโยชน์ของแต่ละคำ ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่า เพื่อเราจะได้เข้าใจความจริงเพื่อที่จะเห็นสิ่งที่ไม่ดีว่าไม่ดี เป็นโทษไม่ว่าใครทั้งนั้น ไม่ใช่เฉพาะเรา เพราะฉะนั้น ถ้ารู้อย่างนี้ก็จะพยายามให้แต่ละคนได้เห็นโทษของความไม่ดี เพราะเหตุว่า เหมือนว่าทุกคนจะแสวงหาคุณความดีของคนอื่น ถึงกับว่า กล่าวว่าคนนั้นดีอย่างนี้ ดีอย่างโน้น เป็นต้น แล้วความไม่ดีของเขาล่ะใครจะบอก แล้วก็เป็นสิ่งที่ลึกซึ้งมากด้วย ถ้าคนนั้นไม่เข้าใจ และไม่เห็นจริงๆ ว่าโทษแม้เพียงเล็กน้อยถ้าไม่ขจัดออกด้วยปัญญา สิ่งนั้นก็จะค่อยๆ สะสมเพิ่มพูนมากขึ้น เพราะฉะนั้น เป็นสิ่งซึ่งเป็นอะไรที่ไม่ง่ายเลย แล้วเรายังไม่เห็นเลยว่าเราไม่ดีตรงไหนบ้าง จนกว่าจะได้ฟังพระธรรมที่พระองค์แสดงโดยละเอียดอย่างยิ่ง ให้พิจารณาว่า ด้วยความหวังดีที่พระองค์ทรงบำเพ็ญพระบารมี คือความดีที่ทำให้ถึงฝั่งของการดับกิเลส ให้คนอื่นได้ฟังคำซึ่งจะทำให้เขาเข้าใจ และความเข้าใจนั้น คือความดีที่ประเสริฐอย่างยิ่ง ที่ควรให้ในฐานะที่รู้จักกัน
เพราะฉะนั้น จริงๆ แล้วก่อนนี้ก็ทำทุกสิ่งทุกอย่าง และเมื่อฟังธรรมะแล้ว ก็ยังต้องทำทุกสิ่งทุกอย่าง แต่ในฐานะต่างกัน ก่อนฟังธรรมะ โดยฐานะของคนทำโดยไม่เข้าใจธรรมะ แต่พอศึกษาธรรมะเข้าใจแล้ว ก็ทำอย่างเก่า แต่โดยฐานะที่เข้าใจธรรมะ.
